ओस्लो । नर्वेको नोबेल इन्स्टिच्यूटले सन् २०२५ को शान्ति पुरस्कार विजेताको नाम घोषणा हुनुअघि नै ’गैरकानूनी’ रूपमा चुहावट भएको पुष्टि गरेको छ।
अक्टोबर ९ देखि १० को रातमा अर्थात् घोषणाको दिन भेनेजुएलाकी विपक्षी नेतृ मारिया कोरिना मचाडोको पुरस्कार जित्ने सम्भावना दुई घण्टा भन्दा कम समयमा ३.७५ प्रतिशतबाट लगभग ७३ प्रतिशत रहेको बजारमा हल्ला आएको थियो, तर कुनै पनि विज्ञ वा मिडिया आउटलेटले मचाडोलाई नोबेल पुरस्कारको मनपर्ने सूचीमा उल्लेख गरेका थिएनन्, जसका कारण नोबेल इन्स्टिच्युटले आन्तरिक अनुसन्धान सुरु गरेको थियो।
संस्थानका प्रवक्ता एरिक आसेमले एएफपीसँग भने, “घोषणाको केही घण्टा अघि धेरै व्यक्तिले भविष्यवाणीबजारका वेबसाइटहरूमा महत्त्वपूर्ण बाजी राखेका थिए, यसबाट हामी निश्चितताका साथ भन्न सक्छौँ, त्यहाँ सट्टेबाजहरूले यस वर्षको निर्णयको बारेमा अवैध रूपमा जानकारी प्राप्त गर्न सफल भएका थिए।”
“हाम्रो अनुसन्धानको माध्यमबाट, हामीले कसरी जानकारी प्राप्त गरियो भनेर निर्धारण गर्न सकेका छैनौँ, न त हामीले यो जानकारी कुन व्यक्ति वा राज्यप्रमुख वा सरकारप्रमुखले चुहायो पहिचान गर्न सकेका छैनौँ,” उनले भने ।
नोबेल इन्स्टिच्युटले भनेको छ, “यसले आफ्नो प्रविधि प्रणालीमा केही कमजोरीहरू पहिचान गरेको छ र समाधानहरू लागू गरेको छ।”
संस्थानका निर्देशक क्रिस्टियन बर्ग हार्पभिकेनले भर्डेन्स ग्याङ (भिजि) पत्रिकासँग भने,“चुहावट गरेकोमा राजनेताको बारेमा विचार गर्नु अनुचित हुने छैन।”
भेनेजुएलाको सन् २०२४ को राष्ट्रपति चुनावमा भाग लिनबाट प्रतिबन्धित मचाडोले ‘भेनेजुएलाका जनताका लागि लोकतान्त्रिक अधिकारहरूको प्रवद्र्धन गर्न र तानाशाही शासनसत्ताबाट लोकतन्त्रमा न्यायपूर्ण र शान्तिपूर्ण सङ्क्रमणका लागि उनको सङ्घर्षको लागि’ पुरस्कार जितेकी थिइन् ।
आफ्नो पुरस्कार डोनाल्ड ट्रम्पलाई समर्पित गरेकी ५८ वर्षीया उनले जनवरीको मध्यमा ह्वाइट हाउसमा अमेरिकी राष्ट्रपतिलाई आफ्नो पदक हस्तान्तरण गरेको समाचारहरू बाहिरिएका थिए ।
नोबेल पुरस्कार विजेता चयन गर्ने समितिले समाचारहरूप्रति प्रतिक्रिया दिँदै पुरस्कार विजेताबाट अविभाज्य रहेको तर पदक वा रकम जो कसैले राख्न सक्ने बताएको थियो ।